شکاف لب و شکاف کام (لب شکری) دو مورد از ناهنجاری‌های اجزای صورت هستند که در اثر آن، از زمان قبل از تولد یک شکاف در ساختار لب بالایی باقی می‌ماند و در نتیجه لب‌ها به درستی بر روی هم قرار نمی‌گیرند. در سقف دهان هم ممکن است شکاف‌هایی مشابه با همین شکاف لب وجود داشته باشد. شکاف لب و کام هنگامی اتفاق می‌افتد که بافت به اندازه کافی در ناحیه دهان و لب‌ها وجود نداشته باشد و یا بافت‌های موجود به اندازه کافی رشد نمی‌کنند و به درستی به هم نمی‌رسند. هرچند می‌دانیم که شکاف لب و کام در همان اوایل دوره رشد جنین اتفاق می‌افتد، اما علت اصلی بروز آن در اغلب موارد مشخص نیست. با این حال به نظر می‌رسد که بروز این ناهنجاری با عوامل ژنتیکی و محیطی که مادران در دوران بارداری در معرض آن قرار می‌گیرند، ارتباط داشته باشد.

ما تجربه زیادی در درمان بیماری‌ها و ناهنجاری‌های دهان و فک و صورت داریم و با اطمینان و دلگرمی بالایی به بیمارانی که نیازمند درمان و مراقبت‌های خاص در این زمینه باشند، کمک می‌کنیم. علایق و زمینه‌های فعالیت متخصصین ما در کلینیک تخصصی ارتودنسی و دندانپزشکی ایده‌آل، درمان ناهنجاری‌های پیچیده صورت از جمله شکاف لب و شکاف کام می‌باشد.
مشاورین ما در کلینیک ارتودنسی ایده‌آل همواره آماده پاسخگویی به سؤالات شما هستند. شما می‌توانید از طریق شماره تماس‌های ۹-۶۶۳۸۱۱۹۵-۰۲۱ و ۹-۷۷۷۳۱۰۰۷-۰۲۱ درباره ساعات کار پزشکان و کلینیک و روش‌های درمانی ما مطلع شوید.

مشکلات ناشی از شکاف لب و کام

اگرچه در بحث مشکلات ناشی از شکاف لب و کام، بیشتر ملاحظات مربوط به زیبایی چهره و تأثیر آن بر وضعیت ظاهری صورت مد نظر قرار می‌گیرد، اما این نقص مادرزادی می‌تواند پیامدهای خیلی بیشتر و جدی‌تری را برای بیمار به دنبال داشته باشد. مهم‌ترین مشکلات ناشی از شکاف لب و کام عبارتند از:
• مشکل در خوردن غذا – هنگامی که یک شکاف یا بریدگی در سقف دهان وجود داشته باشد، غذا و مایعات می‌تواند از آن عبور کرده و از راه دهان به بینی وارد شود. برای بیمارانی که در انتظار عمل جراحی هستند، پروتزهای مخصوصی طراحی شده است که با استفاده از آن، غذا و مایعات مستقیماً به طرف معده هدایت می‌شود و به این ترتیب بیمار می‌تواند تغذیه کافی داشته باشد.
• مشکل در تکلم – از آنجا که سقف دهان و لب بالایی به درستی شکل نگرفته‌اند، ممکن است کودکان مبتلا به این عارضه برای تکلم صحیح و واضح مشکل داشته باشند. اغلب هنگامی که این کودکان می‌خواهند حرف بزنند، صدا از بینی آنان در می‌آید. با توجه به اینکه صحبت‌های این کودکان را نمی‌توان به راحتی فهمید، برای اصلاح شیوه تکلم آنان می‌توان از یک متخصص گفتار درمانی کمک گرفت.
• عفونت گوش – شکاف لب و کام می‌تواند منجر به انباشته شدن مایعات در داخل گوش میانی و افزایش خطر بروز عفونت گوش در کودکان شود. حتی در صورتی که این عارضه به درستی درمان نشود، ممکن است نهایتاً باعث ناشنوایی کودک گردد. برای جلوگیری از عفونت گوش می‌توان لوله‌های کوچکی را در داخل پرده گوش قرار داد تا به تخلیه مایعات انباشته در گوش میانی کمک کند.
• بیماری‌های دهان و دندان – کودکانی که از مشکل شکاف لب و شکاف کام رنج می‌برند، اغلب دارای دندان‌های افتاده، نامرتب یا جا به‌جا شده هستند که خطر بروز پوسیدگی دندان و سایر ناهنجاری‌های فک و دندان را در آنها افزایش می‌دهد.
روش ارتودنسی در بیماران مبتلا به شکاف لب و کام چگونه است؟

ارتودنسی کرانیوفاسال یک زیر شاخه از تخصص ارتودنسی است که تمرکز اصلی آن بر درمان بیماران مبتلا به نقایص مادرزادی صورت و دهان از جمله شکاف لب و کام و درمان لب شکری می‌باشد. متخصص ارتودنسی کرانیوفاسال با یک گروه از پزشکان با تخصص‌های مختلف شامل گفتار درمانی، دندانپزشکی کودکان، جراحی گوش و حلق و بینی، جراحی دهان و دندان و جراحی پلاستیک همکاری می‌کند تا از طریق یک برنامه درمانی جامع، مشکل شکاف لب و کام در کودکان را درمان نماید.
اصولاً هدف درمان لب شکری با ارتودنسی آن است که تا جایی که ممکن باشد، همه دندان‌ها صاف و مرتب شوند و فاصله‌های باقیمانده بین آنها بدون استفاده از بریج یا دندان مصنوعی بسته شود.

ما ناهنجاری‌های فک و دهان را با استفاده از روش‌های غیر جراحی درمان می‌کنیم. همچنین مسئولیت کامل مراقبت‌های قبل و بعد از جراحی فک، از جمله نظارت و پایش نحوه رشد دندان‌ها و فک با استفاده از عکس‌های اشعه ایکس و قالب‌های دندانی را بر عهده ماست. به خاطر داشته باشید که نتایج این مراقبت‌ها و آزمایش‌ها باید به منظور بهره‌برداری در ارزیابی‌ و درمان این بیماران در درازمدت، به طور کامل ثبت و ذخیره شود.

مراحل درمان و رفع مشکل شکاف لب و کام

در سن ۸ تا ۹ سالگی
در سن ۸ سالگی، تیم جراحی وضعیت استخوان آلوئولار (استخوان پشتیبانی کننده از دندان‌ها) کودک را بررسی کرده و او را برای درمان ارتودنسی و پیوند استخوان آلوئولار آماده می‌کنند. در اغلب موارد لازم است که عمل کشیدن استخوان ماکسیلا و پیوند استخوان آلوئول (قسمتی از فک بالایی که دندان‌ها بر روی آن قرار دارند) حتماً بر روی کودک انجام شود. عمل کشیدن استخوان ماکسیلا معمولاً در سنین ۸ تا ۹ سالگی انجام می‌شود. هدف از انجام این عمل آن است که موقعیت دندان‌های کودک اصلاح شود و دندان‌ها به شکل صحیحی در تماس با یکدیگر قرار بگیرند. بعد از آنکه این عمل با موفقیت به پایان رسید، پزشک جراح فک و صورت، یک قطعه استخوان (که از قسمت بالای استخوان لگن کودک برداشته می‌شود) را در محل شکاف پیوند می‌زند تا شکل بافت استخوانی کامل شود. از استخوان پیوندی به مدت ۶ تا ۱۲ ماه مراقبت می‌شود و در طول این مدت باید پیوند با موفقیت انجام گرفته باشد. ممکن است بسته به شدت ناهنجاری کودک، لازم باشد که بیش از یک عمل جراحی بر روی او انجام شود.
در نوزادان معمولاً این عمل جراحی در سن سه تا شش ماهگی انجام می‌شود و تا سن ۱۰ ماهگی نتایج آن کامل خواهد شد.

در سن ۱۲ تا ۱۳ سالگی
درمان ارتودنسی برای صاف کردن کامل دندان‌ها را می‌توان در زمانی که همه دندان‌های دائمی کودک در آمده باشند (معمولاً در سن ۱۲ تا ۱۳ سالگی) با استفاده از ارتودنسی ثابت شروع کرد.
در سن ۱۸ سالگی
در تعداد قابل توجهی از بیماران مبتلا به شکاف لب و کام، لازم است که یک عمل استئوتومی (برش استخوان) برای اصلاح وضعیت دندان‌ها و همتراز کردن آنها انجام شود. این عمل جراحی اغلب در سن حدود ۱۸ سالگی انجام می‌شود و در اغلب موارد هم نتایج بسیار خوب و رضایت‌بخشی از آن به دست می‌آید