جراحی و کشیدن دندان عقل نهفته

هر دندانپزشک براي انجام عمل جراحي و کشيدن دندان عقل نياز به آن دارد که بعد از فارغ‌التحصيلي از دانشگاه به مدت چندين سال دوره‌هاي تکميلي و آموزش‌هاي تخصصي بيمارستاني را در زمينه جراحي و بي‌حسي گذرانده باشد. پزشکان ما در گروه دندانپزشکي و ارتودنسي ايده‌آل به عنوان جراحان متخصص دهان و فک و صورت، در زمينه درمان طيف وسيعي از بيماري‌ها و مشکلات مربوط به ناحيه دهان، دندان و صورت تخصص دارند.

پزشکان ما با انجام يک معاينه و عکسبرداري اشعه ايکس از دندان‌هاي شما مي‌توانند موقعيت دندان عقل نهفته را مشخص کنند و احتمال مشکل‌ساز شدن آن در حال حاضر يا در آينده را براي شما پيش‌بيني نمايند.  

27

دندان‌هاي عقل، سومين و آخرين سري از دندان‌هاي آسياب هستند که در اغلب افراد در اواخر دوره نوجواني يا اوايل دهه بيست سالگي درمي‌آيند. در بعضي از موارد که دندان‌هاي عقل سالم، رديف و مرتب باشند، مي‌توانند به عنوان جزء ارزشمندي از دهان هر شخص باشند. اما در اغلب موارد، دندان‌هاي عقل به حالت رديف و مرتب قرار نمي‌گيرند و يا به حالت نهفته در لثه مي‌مانند و لازم است کشيده شوند.

مشکلات دندان عقل نهفته


دندان عقل ممکن است در لثه نهفته باشد ممکن است دندان عقل در داخل بافت‌هاي نرم يا استخوان فک محصور شده باشد و يا بر روي بافت لثه فشار وارد کرده و فقط قسمت کوچکي از آن از لثه خارج شده باشد که در اين صورت به آن دندان عقل نهفته گفته مي‌شود.

خروج ناقص دندان عقل از لثه باعث مي‌شود که باکتري‌ها بتوانند از طريق شکاف ايجاد شده در لثه به اطراف دندان عقل نهفته نفوذ کرده و در آنجا عفونت ايجاد کنند. ايجاد چنين عفونتي مي‌تواند منجر به بروز درد، ورم، سخت شدن فک و بيحالي عمومي براي شخص شود. علاوه بر آن، دندان عقل نهفته بيشتر در معرض پوسيدگي و ايجاد بيماري‌هاي لثه مي‌باشد، زيرا موقعيت آن به گونه‌اي است که دسترسي آسان به آن وجود ندارد و بنابراين مسواک زدن و کشيدن نخ دندان براي آن به راحتي ممکن نخواهد بود.

Untitبled-2

دندان عقل ممکن است صاف و مرتب نباشد – ممکن است دندان عقل به شکل افقي قرار گرفته باشد و يا به طرف دندان آسياب دوم يا بر خلاف جهت آن، کج شده باشد. همچنين ممکن است دندان صاف نبوده و به طرف داخل يا خارج دهان زاويه داشته باشد. نامرتب بودن دندان‌هاي عقل مي‌تواند باعث شلوغي و روي هم افتادن دندان‌هاي مجاور آنها و نيز آسيب رسيدن به استخوان فک يا اعصاب دهان و دندان‌ها شود.

30

تشخيص مشکل دندان عقل نهفته


از دندانپزشک خود بخواهيد که موقعيت دندان عقل شما را تعيين کند. دندانپزشک ممکن است به صورت دوره‌اي از دندان‌هاي شما عکس اشعه ايکس بگيرد تا بتواند وجود دندان عقل و وضعيت قرار گرفتن آن در داخل لثه را مشخص کند. همچنين ممکن است دندانپزشک، شما را براي معاينه بيشتر به يک جراح دهان و دندان ارجاع بدهد.

پزشکان ما در کلينيک دندانپزشکي ايده‌آل ممکن است تشخيص بدهند که دندان عقل شما بايد قبل از آنکه مشکلاتي براي شما ايجاد کند، کشيده شود. هدف از کشيدن زودهنگام دندان عقل آن است که از درد و عوارض جانبي شديدتري که ممکن است کشيدن آن در آينده به همراه داشته باشد، جلوگيري شود. کشيدن دندان عقل در افراد جوان‌تر، راحت‌تر است. زيرا در اين افراد هنوز ريشه دندان‌هاي عقل به طور کامل تشکيل نشده است و استخوان آن نيز تراکم و سختي کمتري دارد. در حالي که در افراد مسن‌تر معمولاً دوره ريکاوري و بهبودي بعد از جراحي دندان عقل، طولاني‌تر خواهد بود.

31

دندان عقل چگونه کشيده مي‌شود؟


ميزان سهولت و راحتي کار کشيدن دندان عقل براي دندانپزشک يا جراح شما، به موقعيت دندان عقل و مرحله رشد آن بستگي دارد. دندانپزشک شما مي‌تواند طي معاينه‌اي که قبل از کشيدن دندان عقل انجام مي‌دهد، به طور تقريبي به شما بگويد که کشيدن آن چقدر راحت خواهد بود. اگر دندان عقل به طور کامل از لثه حارج شده باشد، کشيدن آن به راحتي کشيدن دندان‌هاي ديگر خواهد بود.

اما در صورتي که دندان عقل در زير لثه بافت نهفته شده و استخوان فک، اطراف آن را فرا گرفته باشد، نیاز به جراحی دندان عقل نهفته می باشد؛ لازم است ابتدا يک بريدگي در داخل بافت لثه ايجاد شود و سپس قسمتي از استخوان که بر روي دندان عقل قرار گرفته است، برداشته شود. اغلب در چنين مواردي، دندان عقل به طور کامل و يکجا از لثه خارج نمي‌شود، بلکه ابتدا دندان به قطعات کوچکتري تقسيم شده و بعد آن قطعات يکي يکي بيرون کشيده مي‌شوند. اين کار باعث مي‌شود تا مقدار استخواني که لازم است براي بيرون کشيدن دندان عقل برداشته شود، کمتر باشد.

عمل کشيدن دندان عقل چگونه انجام مي‌شود؟


قبل از آنکه دندان عقل شما کشيده شود، ابتدا خود دندان و بافت‌هاي اطراف آن با استفاده از يک بی‌حسي موضعي (از همان نوع بي‌حسي که در زمان پُر کردن پوسيدگي دندان استفاده مي‌شود)، بي‌حس مي‌شود. علاوه بر بي‌حسي، ممکن است دندانپزشک يا جراح شما تشخيص دهد که از يک داروي آرام‌بخش نيز براي کنترل اضطراب احتمالي شما استفاده شود.

مراحل بهبودی بعد از عمل کشيدن دندان عقل چگونه است؟


سرعت ريکاوري و بهبودي شما بعد از کشيدن دندان عقل، به درجه دشواري کار کشيدن دندان بستگي دارد (براي مثال کشيدن دنداني که به طور کامل از لثه خارج شده است، خيلي راحت‌تر از دنداني است که در استخوان فک نهفته باشد). به طور کلي، شرايط مورد انتظار در طي دوره ريکاوري بعد از اين عمل عبارت است از:

  • خونريزي که ممکن است تا چند ساعت بعد از کشيدن دندان عقل ادامه داشته باشد. به منظور کنترل اين خونريزي، يک تکه گاز استريل مرطوب را روي جاي خالي دندان بگذاريد و آن را محکم گاز بزنيد. فشار وارد بر روي گاز را تا ۴۵ دقيقه همچنان حفظ کنيد. به جاي آن مي‌توانيد از يک چاي کيسه‌اي مرطوب هم استفاده کنيد. ماده اسيد تانيک که در چاي وجود دارد به لخته شدن خون کمک مي‌کند (خون لخته شده مي‌تواند همانند يک پوسته بر روي زخم باز عمل کند). اگر خونريزي شديد باز هم ادامه پيدا کرد، با دندانپزشک يا جراح دهان و دندان خود تماس بگيريد.
  • ورم صورت که معمولاً در ناحيه اطراف دندان کشيده شده به وجود مي‌آيد. براي کاهش ورم صورت مي‌توانيد يک قطعه يخ را درون تکه‌اي پارچه بپيچيد و آن را به مدت ۱۰ دقيق روي ورم صورت خود بگذاريد. سپس ۲۰ دقيقه آن را برداريد و دوباره ۱۰ دقيقه روي صورت بگذاريد. اين کار را به همين شکل طي ۲۴ ساعت اول بعد از کشيدن دندان عقل، انجام دهيد.
  • داروي مسکن مانند استامينوفن (تيلنول) يا ايبوپروفن (موترين يا آدويل) مي‌تواند در تسکين درد دندان مؤثر باشد. دندانپزشک يا جراح دهان و دندان شما ممکن است در صورتي که نياز باشد، مسکن‌هاي قوي‌تري برايتان تجويز کند.
  • آنتي‌بيوتيک‌ها که ممکن است قبل از کشيدن دندان عقل به منظور درمان عفونت‌هاي فعال موجود در اطراف دندان عقل براي شما تجويز شده باشد، و مصرف آن را بايد تا زماني که تمامي مقدار تجويز شده به پايان برسد، ادامه بدهيد.
  • غذا بايد تا زماني که بي‌حسي دندان به طور کامل برطرف مي شود، فقط محدود به غذاهاي آبکي و مايع باشد. تا چند روز بعد از کشيدن دندان هم فقط از غذاهاي نرم و آبکي مصرف کنيد. همچنين در صورتي که در اين مدت داروي مسکن مصرف مي‌کنيد، از مصرف هر گونه مشروبات الکلي خودداري کنيد.
  • دندان‌هاي خود را مسواک بزنيد، اما تا ۲۴ ساعت بعد از کشيدن دندان عقل، مسواک را روي دندان‌هايي که بلافاصله در مجاورت آن قرار دارند، نکشيد. از روز دوم مي‌توانيد همه دندان‌ها را به آرامي مسواک بزنيد. ام از دهان‌شويه‌هاي معمولي استفاده نکنيد، زيرا باعث تحريک زخم جاي دندان مي‌شود.
  • دهان خود را با آب نمک گرم بشوييد. بعد از خوردن غذا و قبل از رفتن به رختخواب، نصف قاشق چايخوري نمک را در يک ليوان آب گرم حل کنيد و دهان خود را با آن بشوييد. دقت کنيد که نبايد از دهان‌شويه‌هاي تجاري معمولي استفاده کنيد.
  • بخيه‌ها در صورتي که بر روي زخم جاي دندان عقل شما زده شده باشد و از نوع قابل جذب هم نباشد، در حدود يک هفته بعد بايد توسط دندانپزشک کشيده شود. اگر بعد از کشيدن دندان عقل شما نيازي به زدن بخيه بود، از دندانپزشک بپرسيد که از چه نوع بخيه‌اي براي شما استفاده کرده است.
  • مراقب خشک شدن جاي دندان عقل باشيد. در صورتي که اين عارضه براي شما پيش آمد، بايد توسط دندانپزشک خود تحت درمان قرار بگيريد.
  • بهبودي کامل شما تا چند هفته يا چند ماه بعد از کشيدن دندان عقل، زمان مي‌برد. اما معمولاً بعد از حدود يک يا دو هفته، بهبودي شما در حدي خواهد بود که بتوانيد به راحتي از جاي دندان عقل کشيده شده براي کارهاي دهاني و خوردن غذا استفاده کنيد. در غير اين صورت، دندانپزشک به شما مي‌گويد که با توجه به شرايط خاص شما، بهبودي کامل در چه زماني حاصل خواهد شد.

عوارض احتمالي ناشي از عمل کشيدن دندان عقل کدام است؟


دو مورد از شايع‌ترين عوارضي که ممکن است بعد از کشيدن دندان عقل با آن مواجه شويد، عبارت است از:

  • خشکي جاي دندان. خشکي جاي دندان عارضه شايعي است که در اثر عدم تشکيل لخته خون در محل زخم ناشي از کشيدن دندان و يا کنده شدن لخته خوني که در اين محل تشکيل شده است، اتفاق مي‌افتد. در صورتي که لخته خون در محل زخم جاي دندان تشکيل نشود، بهبودي آن نيز به تأخير خواهد افتاد. در اين صورت، معمولاً ۳ تا ۴ روز بعد از کشيدن دندان عقل، جاي آن خشک مي‌شود و با درد (ملايم تا شديد) و بوي بد دهان همراه است. دندانپزشک يا جراح دهان و دندان شما با قرار دادن داروهاي مخصوصي بر روي جاي دندان عقل، اين مشکل را درمان مي‌کند.

32

  • پاراستزي. پاراستزي يکي از عوارض نادر ناشي از کشيدن دندان عقل به شمار مي‌رود. اگر دندان عقل در داخل استخوان فک گير افتاده باشد، معمولاً در نزديکي عصب قرار گرفته است. گاهي اوقات ممکن است در زمان کشيدن دندان عقل، به عصبي که در نزديکي آن قرار دارد آسيب وارد شود. در اين صورت ممکن است نوعي حالت بي‌حسي در زبان، لب‌ها يا چانه شما ايجاد شود که به آن پاراستزي گفته مي‌شود. اين بي‌حسي ممکن است تا چند روز، چند هفته يا چند ماه بعد از کشيدن دندان ادامه داشته باشد و يا حتي به صورت دائمي شود.

هزينه عمل کشيدن دندان عقل چقدر است؟


هزينه کشيدن دندان عقل ساده خيلي زياد نيست، اما اگر دندان به حالت نهفته در لثه باشد، هزينه کشيدن آن بيشتر خواهد بود. با توجه به اينکه هزينه‌هاي دندانپزشکي در نقاط مختلف کشور با هم متفاوت است، براي آگاهي از هزينه کشيدن دندان عقل لازم است با دندانپزشک يا جراح دهان و دندان خود تماس بگيريد. علاوه بر آن حتماً در مورد پوشش هزينه‌هاي دندانپزشکي با بيمه درماني و بيمه دندانپزشکي خود هماهنگ کنيد. بعضي از بيمه‌ها ممکن است بخشي از هزينه کشيدن دندان عقل را بپردازند.